მედიცინა, მედიკამენტები და ჯანმრთელობის დაზღვევა ანუ How things are done in Georgia

არ მიყვარს აბსტრაქტული, მაღალ-იდეოლოგიური მორალით გაჯერებული პოსტები, ამიტომ პირდაპირ საკუთარი ისტორიებით დავიწყებ.

როგორ კი მშობლების ოჯახს გამოვეყავი, ალდაგის დაზღვევა ავიღე და პირველი 1 წელი სულ ტყუილად ვიხდიდი გადასახადს, არაფერი დამჭირვებია. მეორე წელს უკვე მომიწია დაზღვევის გამოყენება, მაგრამ აღმოჩნდა ეს არც ისე მარტივია როგორც სადაზღვევო ბუკლეტები გვატყობინებენ. როდესაც ჯანმრთელობის პრობლემები გაქვს, ჯერ უკავშირდები სადაზღვევოს ცხელ ხაზს, რომელსაც ევალება ჩაგწეროს პირად ექიმთან. ჯანმრთელობაზე ზრუნვა საქართველოში როგორც წესი მაშინ ხდება როდესაც რამე ძალიან გაწუხებს და ექიმის დახმარება გადაუდებელია. აქ იწყება პირველი პრობლემები. ცხელი ხაზი ცდილობს მაქსიმალურად გადაგიწიოს ექიმთან ვიზიტის ვადა და "ადგილების უქონლობის" გამო ექიმთან 1 კვირის შემდეგ გწერს. თავიდან ამ ფაქტს ეგუები და ექიმთან 1 კვირის შემდგომ მიდიხარ და ხვდები რომ თავდაპირველი ინფორმაცია "დროის უქონლობაზე" საერთოდ არ შეეფერება სინამდვილეს და ოჯახის ექიმებს დრო თავზესაყრელად აქვთ (განსაკუთრებით დღის მეორე ნახევარში), ამიტომ შემდეგ ჯერზე უკვე გაბრაზებული რეკავ სადაზღვევოში და სკანდალით ან დასაზღვევო კომპანიის შეცვლით იმუქრები. ამ შემთხვევაში ოჯახის ექიმთან მეორე დღესვე გწერენ.

ოჯახის ექიმს არაფერი კონკრეტული არ ევალება, უბრალოდ გადაგამისამართებს სხვა ექიმთან და აქ იწყება ბიუროკრატიის მთელი ჯაჭვი:
1)ჯერ გჭირდება ამ სხვა ექიმთან გადამისამართების დოკუმენტები. დაზღვევა გინაზღაურებს მხოლოდ კონსულტაციის თანხას.
2)შემდგომ ექიმი კონსულტაციის შედეგად გაძლევს დოკუმენტებს, თუ რა გამოკვლევა გჭირდება და ამ დოკუმენტებით ბრუნდები ოჯახის ექიმთან.
3)ოჯახის ექიმი გაძლევს დოკუმენტებს რომ ეს გამოკვლევა მართლაც საჭიროა. ამ დოკუმენტებით ბრუნდები გადამისამართებულ ექიმთან.
4)ექიმი გაძლევს დოკუმენტებს რომ ეს გამოკვლევა ჩაგიტარდა, გიწერს მედიკამენტებს და ბრუნდები ოჯახის ექიმთან.
5)ოჯახის ექიმი გიწერს რომ ეს მედიკამენტები მართლაც გჭირდება და გაძლევს დოკუმენტებს აფთიაქში წარსადგენად.
6)ამ ყველა დოკუმენტით მიდიხარ აფთიაქში წამლებზე ფასდაკლების მისაღებად.

ასეთ ტიპის ბიუროკრატიას მოსდევს უამრავი პრობლემები:
1)ამ დოკუმენტებით სირბილი პროვაიდერი კლინიკიდან ცენტრალურ სადაზღვევო კლინიკაში, საკმაოდ დიდ დროს მოითხოვს და ამ საუკუნის შესაბამისი დროის უქონლობის გამო იძულებული ხარ დათანხმდე სადაზღვევოს კლინიკაში მყოფი ექიმის მომსახურებაზე. დრო ამ შემთხვევაშიც დიდი მიდის რადგან გადამისამართებულ ექიმთან ჩაწერილი არ ხარ, ამიტომ გიწევს ჩაწერილი პაციენტების რიგში დგომა. შემდგომ უკან ოჯახის ექიმთან დოკუმენტების სატარებლად კვლავ არ ხარ ჩაწერილი და კვლავ ჩაწერილი პაციენტების რიგში დგახარ.

2)თავად სადაზღვევო კლინიკაში მოქმედი ექიმები მსუბუქად რომ ვთვათ არაკომპეტენტურები არიან და თან ცდილობენ მაქსიმალურად მცირე რაოდენობის გამოკვლევები ჩაგიტარონ. თუ თავად არ ხარ გათვიცნობიერებული სამედიცინო სფეროში და არ იცი რა გამოკვლევებია საჭირო, ადვილად მოგატყუებენ და რამოდენიმე მსუბუქი ანალიზის შედეგად პოზიტიური ცნობებით გამოგიშვებენ.

3)რაც არ უნდა მსუბუქი დიაგნოზი დაგისვან, ექიმი საჭირო მედიკამენტების სიაში აუცილებლად წერს მინიმუმ ერთ პრეპარატს, რომელზეც დაზღვევა არ მოქმედებს და ეს სწორედ ის პრეპარატებია, რომლის თითო აბის/კაფსულის ფასი 15-დან 30-ლარამდე მერყეობს.

თუმცა სარეკლამო ბუკლეტებში მარტივ გამოსავალზეც არის საუბარი. შეგიძლია, ნებისმიერი, სადაზღვევო კომპანიის არაპროვაიდერი კლინიკა აირჩიო, მათთან გაიარო გამოკვლევების კურსი და შემდგომ დოკუმენტების მთელი დასტით სადაზღვევო კლინიკაში მიხვიდე, სადაც ეს კვლევები და დანიშნული მედიკამენტების ფასები აგინაზღაურდება. გადმოცემით ვიცი რომ აქაც არ არის საქმე მარტივად და უფრო ზუსტად ამის შესახებ მომავალში ვისაუბრებ.

ახლა სხვა პრობლემა ჩნდება - მოძებნო, თუნდაც არაპროვაიდერი კლინიკა, რომელსაც შენს ჯანმრთელობას ანდობ. ძებნა, ჩემს შემთხვევაში, იწყება ინტერნეტით, თუმცა, როგორც აღმოჩნდა, ნორმალური საიტი (და ნორმალურში იგულისხმება მონაცემები ექიმებზე, გამოკვლევების ფასები და ა.შ) სულ რამოდენიმე კლინიკას აქვს. ასეთ კლინიკებში გამოკვლევების ფასი ჯერ ხომ ასტრონომიულია, შემდგომ პრეპარატების დანიშვნა უცნაურად ხდება. ნებისმიერ, ყველაზე მსუბუქ დიაგნოზზეც კი ინიშნება წამლები, რომელთა ფასი 50-იდან 100 ლარამდე მერყეობს და ყველაზე ცუდი ის არის, რომ არ იცი, ამ წამლების თანხები აგინაზღაურდება თუ არა სადაზღვევოდან. მეორე პასუხგაუცემელი კითხვა რაც გიჩნდება-საჭიროა კი ეს მედიკამენტები რეალურად? სწორად არის თუ არა გამოწერილი?

გუშინ წინ ვიყავი საკმაოდ კარგად რეკლამირებულ კლინიკაში, 4 წამალში 180 ლარი გადავიხადე, დანარჩენების ფასები გავარკვიე და და მათი ყიდვა მომავლისთვის გადავდე. ნაყიდი პრეპარატები სახლში მოვიტანე და დავიწყე ინსტრუქციები კითხვა. შემდგომ გადავხედე დანიშნულებას და ვნახე რომ დანიშნულებაში მოცემული წამლის დოზები 2-4-ჯერ აჭარბებს ინსტრუქციაში რეკომენდირებულ წამლის დოზებს. აქ კი უკვე გამცრა ტანში თან არ წარმომიდგენია რა უნდა გავაკეთო. კი, ჩემს ექიმს დავუკავშირდები, მაგრამ რამდენად ეფექტური იქნება მისი კომპეტენციის ეჭვქვეშ დაყენება? თან ტელეფონით? არ ვიცი.

ჯანმრთელობა ყველაზე მთავარია, შენ იყო კარგად და ფულს ჩივი?-მეკითხება დედაჩემი და ჩემი პასუხია - კი, ვჩივი. ვასაჩივრებ მედიკამენტების ფასებს, ეჭვქვეშ ვაყენებ ნებისმიერი ქართველი ექიმის კომპეტენციას, ვჩივი იმ ხალხის მაგივრადაც, რომლებიც მიზერული ხელფასით ცხოვრობენ და ექიმების უნამუსო ყვლეფის მსხვერპლნი არიან და ვასაჩივრებ საზოგადოებას, რომელიც ხმას არ იღებს ამ ყველაფრის შესახებ.

Turning a blind eye

კიდევ ერთხელ მინდა მაღალი ამბიციების მქონე სკოლებზე ვისაუბრო. კარგად რეკლამირებულ სკოლებზე, მარკეტინგულად გამართლებული ბუკლეტების მქონე სკოლებზე, სკოლებზე, რომლებზეც საშუალო სტატისტიკურ მშობლებს არ მიუწვდებათ ხელი მაგრამ მთელი ცხოვრება საკუთარ თავს დაადანაშაულებენ რომ ბავშვებს "ასეთ მაღალპროფესიონალურ" სკოლებში "ასეთ მაღალმორალურ პედაგოგებთან, ასეთი ბრწყინვალე განათლება" ვერ მისცეს.

ოჰ, როგორი ამბიციურები არიან ეს სკოლები. სპეციალური "პედაგოგთა ვორკშოპები" აქვთ, თანამედროვე სტილის თამაშებს აწყობენ "როგორი გვინდა რომ ჩვენი სკოლა იყოს". პედაგოგები ჯგუფებად იყოფიან და ფურცლებზე წერენ როგორი უნდა იყოს სკოლა.

"მოსწავლეებს უნდა მივცეთ ჰოლისტური განათლება"
"სკოლა უბრალოდ სასწავლო დაწესებულება კი არ უნდა იყოს, არამედ ადგილი, სადაც ბავშვებს სწორ პიროვნებებად აღვზრდით" ,
"ჩვენ არა მხოლოდ უნდა მოვამზადოთ მოსწავლეები გამოცდებისთვის, არამედ მივცეთ ცოდნა, რასაც ყოველდღიურ ცხოვრებაში გამოიყენებენ"
"პედკოლექტივი უნდა იყოს როგორც ერთი მთლიანი ორგანიზმი, რომელიც ერთ მიზანს ემსახურება, არ უნდა იყვნენ ე.წ. ცუდი და კარგი პოლიციელები, თუ რაიმე არასწორი ხდება, ყველა პედაგოგმა უნდა მისცეს მოსწავლეს შენიშვნა"
"ბავშვებს უნდა მივცეთ 21 საუკუნისთვის საჭირო უნარჩვევები"

ეს მოკლე ჩამონათვალია იმ პედაგოგიურად გამართლებული იდეების, რაც ამ ვორკშოპებზე შეიძლება მოისმინო. დიახ, ვორკშოპებზე და მხოლოდ ვორკშოპებზე (ან შეიძლება მასწავლებლის დირექციასთან პირისპირ საუბარში). ყოველდღიური რეალობა კი სულ სხვანაირია. ეს არის ნიღაბი, რომელსაც პედაგოგები 2 კვირაში ერთხელ, რამოდენიმე საათით მოირგებენ ხოლმე. არა მარტო პედაგოგები. ყველა დასაქმებული პიროვნება ირგებს ამ ნიღაბს, მორალურად სწორი პიროვნების ნიღაბს. რა ხდება სინამდვილეში ასეთ სკოლებში?

არაფერი განსხვავებული სხვა სკოლებისგან. სწავლების მეთოდები ისევ ისეთია როგორც სხვა ყველა სკოლებში ბოლო ათწლეულების განმავლობაში. პედაგოგები ისევ ისე უკრავენ ტაშს და და "ბრავო"-თი ეგებებიან დირექციის ყველა გამოსვლას და იდეას, ისევ ისე კვდებიან სიცილით დირექტორის უხეირო ხუმრობებზე, და ისევ თამაშობენ "კარგ და ცუდ პოლიციელს".

შარშან მქონდა შემთხვევა. წესით სკოლებში მოწევა აკრძალულია. ყოველთვის, როდესაც ვხედავდი მოსწავლე ეწეოდა, სიგარეტს ვაგდებინებდი და დირექციაში შემყავდა. პირველი სემესტრის ბოლოს უცებ მოსწავლეები აბუნტდნენ. "თქვენამდე 10 მასწავლებელი გამოდის, ხედავს რო ვეწევით და არაფერს გვეუბნება და თქვენ ჩაშვებით ცდილობთ ქულები დაიწეროთ დირექციასთანო". ეს ჩემი პირველი ე.წ. "reality check" იყო იმ ზღაპრული სამყაროდან, რომელიც ამ მაღალ-ამბიციურმა სკოლამ დასახა მუშაობის დაწყების დღიდან.

მეორე მსგავსი სიტუაცია უკვე წელს დამხვდა. აღმოჩნდა რომ 3-4 მოსწავლეს ექსკლუზიურად დართეს მოწევის უფლება სკოლის უკანა ეზოში (რათქმაუნდა მშობლების მოთხოვნით, რადგან მშობლები ჩვენი ფინანსური უზრუნველყოფის ძირითად წყაროს წარმოადგენენ, სისულელეა მათ მოთხოვნეს არ დაეთანხმო) და აღმოვჩნდი საკმაოდ რთული მორალური დილემის წინაშე:

როდესაც სკოლის უკანა ეზოში დგას 2 მოსწავლე და ეწევა. ერთს უფლება აქვს მოწევის, ხოლო მეორეს არა. როგორ მოვიქცე? ერთი დირექციას შევუყვანო და მეორემ წყნარად გააგრძელოს მოწევა? და იმ ვორკშოპებზე დასახელებულ "თანასწორობის პრინციპს" რაღა ვუყოთ მაშინ?

ამ კითხვით დირექციას რომ მივმართე ასეთი რამ მითხრეს:
-მოდი, შენ არაფერი არ უთხრა, ჩვენ გვითხარი და მერე ჩვენ გავარკვევთ.
აი აქ კი დავიბენი. რას ნიშნავს არაფერი არ უთხრა? მე რა, ჩუმი ენის მიმტანად ვიქცე? და ჩემი პირადი ღირებულებები და ჩემი მორალი? არა, ენის მიმტანად ვერ ვიქცევი, აბა რა ვქნა? არაფერი? ვითომც არ მინახია? და ჩემი პირადი შეხედულებები აღზრდის პრინციპებზე? პედაგოგიური ეთიკა?

მოკლედ რატომ ვწერ ახლა ამას. ეს სიტუაციაა რაშიც ვცხოვრობთ ყოველდღიურად. "მე ვიყო კარგად" პრინციპით, "არ მაწყობს-ვერ ვხედავ" პრინციპით. არა მარტო სკოლებში, ყველგან, ნებისმიერ დაწესებულებებში, სამთავრობო თუ არასამთავრობო. განათლების, სამედიცინო, IT თუ ნებისმიერ სხვა სფეროებში და ვერც ვადანაშაულებ ვინმეს. იმისთვის რო გადარჩე, იმისთვის რომ ოჯახი არჩინო საჭიროა დაიცვა ეს დაუწერელი კანონი რასაც "Turning a blind eye" ჰქვია.

"დინოზავრები ვერ შეეგუვნენ და გადაშენდნენო" მეუბნებიან ერთნი, "სადაც ხარ იქაური ქუდი დაიხურეო" - მეორენი და არ ვიცი როგორ მოვიქცე, რისი გაკეთება შეიძლება მოხერხდეს. დავიბენი.

ერთ სიმღერას დავდებ ეპილოგად:
This is a message to persons unknown
Persons in hiding. Persons unknown
Survival in silence
Isn't good enough no more
Keeping your mouth shut head in the sand
Terrorists and saboteurs
Each and every one of us
Hiding in shadows persons unknown
Hey there Mr. Average
You don't exist you never did
Hiding in shadows persons unknown
Habits of hiding
Soon will be the death of us
Dying in secret from poisons unknown.

ვაკანსია "ინოვაციური განათლების ცენტრში", პროექტი "კოდალა" ანუ How things are done in Georgia

დიდი ხანია ამ ისტორიაზე დაწერას ვაპირებ და როგორც იქნა მოვიცალე.

ისტორიის დასაწყისი ბანალურია: გამოქვეყნდა ვაკანსია ქიმიის ონლაინ გაკვეთილების შემქმნელზე, გავაგზავნე სივი, დამიკავშირდნენ - უფრო სწორად კი არ დამიკავშირდნენ, პირველი "გამოცდა" მომიწყვეს. დამიკავშირდნენ მაილზე და მაცნობეს დანიშნულების ადგილი და დრო, როდესაც უნდა გამოვცხადებულიყავი. სწორედ მაშინ, რამოდენიმე დღის განმავლობაში, ინტერნეტთან წვდომა არ მაქონდა. როდესაც ბოლო-ბოლო ჩემს მაილთან მივაღწიე, აღმოჩნდა რომ უკვე დაგვიანებული ვიყავი და დანიშნულების ადგილას გუშინ უნდა გამოვცხადებულიყავი. გრძელი ბოდიშის მოხდის მაილი თითქმის უკვე დასრულებული მქონდა რომ ახალი მაილი მომივიდა რომელშიც "კიდევ ერთ შანსს მაძლევდნენ" თუკი ნახევარ საათში მივიდოდი ოფისში. მოკლედ თავქუდმოგლეჯილი გავვარდი და მივასწარი. მომცეს ინსტრუქციები, თუ როგორ კეთდება ეს ონლაინ გაკვეთილები.

პირველი აუცილებელი პირობაა Open-sankore ოპენსორს პროგრამა, რომელიც შექმნილია საფრანგეთში, აფრიკის ქვეყნებში განათლების გასავრცელებლად (მე ისიც არ ვიცოდი ელექტროენერგია თუ გაავრცელეს ჯერ აფრიკაში და თურმე სადახარ, ამათ უკვე სპეციალური საგანმანათლებლო პროგრამებიც დაუწერიათ უკვე). მოკლედ პროგრამის მიზანია "ჩაანაცვლოს" დაფა და ცარცი. ამისთვის კომპიუტერს უერთებ რაღაც ტაბლეტის და ელექტრონული დაფის ჰიბრიდს (ჩვენს შემთხვევაში ეს არის bamboo pen), ხოლო სანკორის მიზანია ჩაიწეროს ვიდეოდ ნებისმიერი რამე, რასაც ამ დაფაზე წერ და საუბრობ.

პირველი რაც გამიკვირდა ეს იყო: და რა არის ამაში ინოვაციური? დაფაზე წერა და ახსნა საუკუნეების განმავლობაში გამოიყენებოდა სწავლების მეთოდად და ახლა, 21 საუკუნეში, თუკი გაქვს ისეთი ფანტასტიური მოწყობილობა, როგორიცაა კომპიუტერი რაღა საჭიროა ისევ დაფის და ცარცის სიმულაცია გააკეთო? ეს ხომ ველოსიპედის თავიდან გამოგონებაა?

მეორე: რაც შეეხება პროგრამა, Open-sankore საოცრად მოუხერხებელი და საშინლად არასტაბილური პროდუქტია,ყოველი 3-4-წუთიანი სესიის შემდეგ "ეკიდება", საერთოდ არ გავს მზა პროდუქტს. არ აქვს არანაირი დოკუმენტაცია, ან თუ აქვს საკმაოდ მოხერხებულად არის დამალული.

მესამე: bamboo pen საკმაოდ რთულად სახმარი, რთულად დასაკონფიგურირებელი მოწყობილობაა. მართალია მასთან მიჩვევა შეიძლება დროთა განმავლობაში და ფასთან შედარებით ხარისხი რელევანტურია მაგრამ შეხამება Open-sankore + Bamboo pen ერთ დიდ "No no" ფაქტორს წარმოადგენს. საკმაოდ რთულია წერა, გადართვა ბეჭდვის რეჟიმიდან-ხაზვის რეჟიმზე/წერის რეჟიმზე საკმაოდ ხანგრძლივი პროცესია ამიტომაც გაკვეთილის ახნისას საკმაოდ დიდი პაუზები რჩება, რაც ონლაინ გაკვეთილს უინტერესოდ და მოსაწყენად აქცევს.

ამგვარი მეთოდით გაკეთებული გაკვეთილები შეგიძლიათ იხილოთ საიტზე http://kodala.ge სადაც გაკვეთილები ბიოლოგიასა და მათემატიკაში უკვე განთავსებულია.

დასკვნა: ყოველთვის, როდესაც რაღაც კეთდება, ვსვამ კითხვას რა მიზანი აქვს ამ საქმეს, რას ემსახურება? ხოდა დავუსვი ჩემს თავ კითხვები.

რატომ ქვია ამ საიტის შემქმნელ ცენტრს "განათლების ინოვაციური ცენტრი"? - ფაქტია რომ არანაირი ინოვაციური აქ არ კეთდება და ვიპოვე პასუხიც: სიტყვათაშეხამება "განათლება" და "ინოვაცია" საკმაოდ მარკეტინგული და კონკურენტნარიანია, შესაბამისად მარტივია გრანტების მოპოვება.

რა მიზანია აქვს ამ საიტს?მოსწავლეების განათლებისთვის ხელის შეწყობა? - ფაქტია, რომ არც ერთი თინეიჯერი არ დაჯდება და არ უყურებს 12 წუთიან ბიოლოგიის გაკვეთილებს, სადაც უხერხული პაუზების რაოდენობა ჯამში 5 წუთამდე აღწევს.

აღწევს თუ არა ცენტრი მიზანს რომ სწავლა სახალისო პროცესი გახადოს? - ფაქტია რომ არა. თუკი ერთ ვიდეოს მაინც უყურებთ რომ არაფერი სახალისო არ არის იმაში, თუ როგორ წვალობს მასწავლებელი ამ მოუხერხებელი პროდუქტებით რამე შექმნას. ეს, პრინციპში, 12-13-წუთიანი, ადამიანის წვალების ამსახველი ვიდეოები უფრო არის, ვიდრე საგანმანათლებლო. შეგიძლია წარმოიდგინო როგორ ზის უკან მასწავლებელი და როგორ ცდილობს, Bamboo pen-ის მოუხერხებელი პასტით, ლამაზი ასოები გამოიყვანოს დაფაზე.

და ბოლო შეკითხვა: აბა რატომ კეთდება? მხოლოდ იმისთვის რომ გაკეთდეს? გრანტები აღებული აქვთ უკვე?

საგანმანათლებლო სასკოლო ღონისძიებები - სწავლა თამაშით.

სიმაღლისდამიხედვით ჩამწკრივებული ბავშვები ნახევარწრეს ქმნიან. შემდგომ ამ ნახევარწრიდან სათითაოდ გამოდიან მოსწავლეები და ლექსებს ამბობენ. "ჰეი თქვენ არაგველებო" -გაჰყვირის ერთი მოსწავლე, "დაბადებულა თურმე ქართველი"- ბანს უწყობს მეორე. პატარა პროზაული ჩანართებიც გამოჩნდება აქა-იქ სადაც დიად წინაპართა უკვდავი სისხლით მორწყულ მუჭისოდენა მიწაზეა საუბარი. შემდგომ ნახევარწრე უკან დაიხევს, კედლებზე აეკვრებიან. ამ ნახევარწრიდან ორი ახალგაზრდა გადმოხტება და ერთ კაი დავლურს ჩამოუვლის. შემდეგ ერთი გიტარასაც დაამღერებენ გულიანად.

ეს ის სურათია, რაც დღეს სკოლაში მისულს დამხვდა, და რაც გუშინ სკოლაში მისულს დამხვდა, და რაც შარშანწინ სკოლაში მისულს დამხვდა, და რაშიც ხუთიოდე წლის წინ მეც მიმაღებინეს მონაწილეობა.

საგანმანათლებლო სასკოლო ღონისძიებებს უწოდებენ ამ სპექტაკლებს. "გრძნობით წაიკითხე, ლექსია თუ ამბავს ყვები? ხომ უნდა იგრძნო ლექსი?", "ხელები გაშალე", "წელში გაიმართე და თავი ასწიე", "დარბაზს შეხედე" - უკნიდან ისმის "კონცერტმაისტერის" შენიშვნები.

ოჰ, უყვართ ასეთი "კონცერტები" ქართველებს. მშობლებსაც დაიბარებენ. ტორტსაც კი იყიდიან ამ დღის აღსანიშნავად.

"ბავშვებში პატრიოტული სულის გაღვივება" და "ქართული თვითმყოფადობის ჩანერგვა"-ასე ხსნიან ამ სამარცხვინო ტაშფანდურას პედაგოგები და დირექცია.

-კარგია, ბავშვებიც ერთობიან, ახალსაც სწავლობენ, ქართული თვითშეგნება უყალიბდებათ და ჩვენც გავერთობით ბოლო-ბოლო. სწავლა სახალისო პროცესი უნდა იყოს. დღის ბოლოს პატარა ტკბილი სუფრაც გავშალოთ, კარგი იქნება.

-აბა რამდენი ხართ მარხვაზე? -წამოხტება ვინმე აქტივისტი პედაგოგი -ვინმე უტორტოდ არ დაგვრჩეს, სამარხვოც უნდა ვიყიდოთ.

გაიტანეთ ეგ თქვენი პატრიოტულ-მამულიშვილური სულისკვეთება სკოლებიდან, გაიტანეთ ეგ თქვენი რუსთაველი, თავის თამარიანად და გორგასლიანად სკოლებიდან, გაიტანეთ ეგ თქვენი პატარა კახი, გრიგოლ ხანძთელი, აბო ტფილელი თავის სამარხვო ტორტებიანად სკოლებიდან.

მოვუწოდებ ყველა ახალგაზრდას. სადმე, ქალაქგარეთ, დიდი კომუნა ავაშენოთ. ხინკლებით, სამარხვო ტორტებით, ღვინით, ჩურჩხელებით და "ქართული სტუმართმოყვარეობით" მოვამარაგოთ. რამოდენიმე გიტარა დავტოვოთ. სადმე კუთხეში "დამკვრელები" დავსხათ და იქნება რამენაირად ეს სკოლებში შეყუჟული ხალხი მაინც გავიტყუოთ რომ აღარასოდეს, აღარასოდეს, აღარასოდეს, აღარასოდეს, აღარასოდეს, აღარასოდეს, აღარასოდეს, აღარასოდეს, აღარასოდეს, აღარასოდეს, აღარასოდეს ჰქონდეთ შესაძლებლობა ტვინი გამოურეცხონ ჩვენს შვილებს თავიანთი ფსევდოპატრიოტული შეხედულებებით

I'm as MAD as HELL
and I'm NOT going to take this ANYMORE!"
THINGS have GOT to CHANGE my friends!!!!!! (c) Network

ვაკანსია "ბრიტანულ ცენტრში" ანუ How things are done in Georgia

მოკლედ, დიდი შესავალის გარეშე დავიწყებ და დასკვნებს ბოლოში გამოვიტან. კიდევ ერთი ვაკანსიიდან გამომეხმაურნენ, ეს იყო "ბრიტანული ცენტრი",ინგლისური ენის შემსწავლელი ცენტრი, რომელიც ახლა კერძო სკოლას ხსნის და ვაკანსია ცხადდებოდა ყველა საგნის მასწავლებელზე. უპირველეს ყოვლისა მათ საიტს გავეცანი სადაც უხვად იყო გამოყენებული სარეკლამო ფრაზები: "მსოფლიოს წამყვანი მეთოდები", "ბრიტანული ცენტრის ერთადერთი ჭეშმარიტი წარმომადგენელი სქართველოში", "საუკეთესო ადგილი, სადაც სწავლა სიამოვნებაა", "უფრო მეტი, ვიდრე ენა". ასევე ვნახე გადაცემა რომელშიც ვინმე თიკო სადუნიშვილი ეწვია სკოლას და აღფრთოვანებულმა აღმოაჩინა რომ ამ ცენტრში მთელი ქართული "სელებრითები", ვინმე ნანკა კალატოზიშვილი, ვინმე ავთანდილ ცქვიტინიძე, ინგა გრიგოლია და ა.შ მთელი ქართული ბომონდი, ანუ, როგორც ქალბატონმა თიკომ უწოდა:"ცნობილი ქართველი მოღვაწეები" ეუფლებოდნენ ენას. როგორც დავასკვენი ჩემი პოტენციური დამქირავებლები ფრიად ამბიციურნი ყოფილან, რაც მესიამოვნა, თუმცა მივხვდი, რომ ასეთ ამბიციურ კოლექტივში მოხვედრა შეიძლება არც ისე მარტივი ყოფილიყო. ვაკანსია როგორც გვამცნობდა, პოტენციურ თანამშრომელს "სასურველია პედაგოგის სრტიფიკატი ჰქონოდა". რადგანაც ეს სერტიფიკატი ჯიბეში მიდევს (ანუ ჯიბეში არ მიდევს ჩემს რესურს ცენტრში დევს და გამოტანა მეზარება, მაგრამ მთავარია რომ ბუნებაში არსებობს პედაგოგის სერტიფიკატი, რომელზეც ამაყად ჩემი სახელი და გვარი წერია) ვიფიქრე რომ სამსახურიც ასევე ჯიბეში მედო.

დამიბარეს ტესტირებაზე. კიდევ უფრო გამეზარდა პატივისცემა ჩემი პოტენციური დამქირავებლების მიმართ, რადგან ვიფიქრე რომ არ დაიზარეს და ქიმიის ტესტი შეადგინეს რომელიც საკუთარ "სელებრითულ" ამბიციებს აკმაყოფილებდა და მხოლოდ რომელიღაც ქართულ განათლების და მეცნიერების სამინისტროს მიერ გაცემულ სერთიფიკატს არ დასჯერდნენ.

როდესაც ტესტი დამიდეს, მაშინ კი გადმომცვივდა თვალები. ეს ხომ სწორედ ის ტესტია, რომელიც ვიღაც საქართველოს განათლების და მეცნიერების სამინისტრომ დამიდო, შემდგომ სპეციალური ნომერი მომანიჭა ანონიმურობის თვალსაზრისით, შემდგომ ნაწილი კომპიუტერმა შეამოწმა, ნაწილი დაყვეს და სხვადასხვა ანონიმურ შემმოწმებლებს გადასცეს და დიდი ბჭობის შემდგომ პედაგოგის სერთიფიკატი მომანიჭეს.

ამ იდენტურ ტესტზე კი ჩემი საკუთარი სახელი და გვარი უნდა დამეწერა და შემდგომ, ვინმე წერა-კიხვის მცოდნე დიდძუძუებიან(ან საშუალოძუძუებიან) მდივან ქალბატონს უნდა შეემოწმებინა განათლების სამინისტროს გვერდზე გამოქვეყნებული პასუხების მიხედვით და დიაგნოზი დაესვა ჩემთვის. თავი საშინლად შეურაცხყოფილად ვიგრძენი. დაახლოებით 10 წუთი ვიჯექი და ვფიქრობდი, ღირს თუ არა რომ ასეთ დამცირებაზე წავიდე. ჩემში სამუშაოსმაძიებელმა, უთავმოყვარეო პიროვნებამ გადასძალა და ტესტი კიდევ ერთხელ შევავსე, თუმცა როდესაც ტესტით ხელში კიბეებზე ვეშვებოდი, მივხვდი რომ გული მერევა აქაურობაზე, გული მერევა "ქართულ დასაქმებაზე" სადაც შენ, თავდაპირველად მოიაზრები როგორც მატყუარა თაღლითი, რომელიც ცდილობს "გააცუცურაკოს" დამსაქმებელი,ამიტომაც გიწევს საპირისპიროს დამტკიცება რათა "დაიმსახურო" შემოთავაზებული ვაკანსია.

უაზროდ გაღიმებულ ქალბატონს თვალებში ჩავხედე და ვკითხე
-თქვენ რა, საქართველოს განათლებისა და მეცნიერების სამინისტროს არ ენდობით?
ქალბატონი კიდევ უფრო უაზროდ გაიკრიჭა და მიპასუხა

-არა ქალბატონო, საქართველოს განათლებისა და მეცნიერების სამინისტროს როგორ არ ვენდობით მაგრამ გვინდოდა ჩვენი ტესტიც შემოგვეტანა სანამ თანამშრომლებს ავიყვანთ.

-კი მაგრამ, ქალბატონო, ეს არ არის თქვენი ტესტი, ეს არის საქართველოს განათლებისა და მეცნიერების სამინისტროს ტესტი, რომელიც შეადგინეს პედაგოგთა სასერტიფიკაციო გამოცდისთვის, რომელიც ჩავაბარე წარმატებით და სერტიფიკატიც ავიღე.

-მით უკეთესი, არ გაგიჭირდებოდათ ამ ტესტის შევსება-მიპასუხა გაკრეჭილმა ქალბატონმა. მეც უაზროდ შემოვტრიალდი და წამოვედი.

რაღა აზრი ჰქონდა მელაპარაკა მათთან ჩემს უფლებებზე? რომ მაქვს უფლება ამ ტესტის ქულა ანონიმური იყოს, რომ მათ არა აქვთ უფლება განათლების სამინისტროსგან ამ ტესტში ჩემთვის მონიჭებული ქულა ეჭვქვეშ დააყენონ,ან "გადაამოწმონ" და თუ აქვთ სურვილი პედაგოგის კომპეტენციის გადამოწმების, საიტზე "სელებრითების თვლის" მაგიერ როგორც მინიმუმ 1 წესიერი ქიმიკოსი დაიქირავონ და საკუთარი ტესტი შეადგინონ.

პ.ს. ტესტში, რომელიც განათლების და მეცნიერების სამინისტრომ მომცა, მოცემული მქონდა დრო, 5 საათი, ხოლო "ულტრასელებრითულმა" "ბრიტანულმა ცენტრმა" დაახლოებით 5-6 კითხვა ამოაკლო და უდიდესი პროფესიონალიზმით დაასკვნა რომ 50 წუთი უკვე საკმარისი უნდა ყოფილიყო ტესტის შესავსებად.

ცოტა რამ სოკოებივით მომრავლებულ კერძო სკოლების შიდა სამზარეულოზე. ნაწილი II

ბოლო პოსტის შემდეგ კიდევ ბევრი საინტერესო ისტორია გადამხდა თავს, რასაც აუცილებლად დავწერ შემდგომში სერიის სახით "How things are done in Georgia" მაგრამ დღეს მინდა ძველი პოსტი გავაგრძელო.

წინა პოსტში საკითხი დამატებითი საათების დანიშვნის შესახებ ღიად დარჩა, რაც რამოდენიმე დღეში ჩემი სკოლის მესვეურებმა ფრიად უხერხულ პოზიციაში მოაგვარეს კერძოდ: - შემოვიდნენ ჩემს გაკვეთილზე და ყველა მოსწავლის წინაშე დამინიშნეს დამატებითი სამუშაო დღე და დამატებითი საათები. მეც გავშრი, მოსწავლეებს უარი ვერ ვუთხარი, ხოლო დირექციას მოსწავლეების წინაშე ანაზღაურების გაზრდაზეც ვერ ვესაუბრე (რადგან იდეაში მე საათობრივი ანაზღაურება მაქვს, შესაბამისად დამატებით საათებზე დამატებითი ანაზღაურება მეკუთვნის).

იმ დღეს ჩემი სიამაყე ჩემს "მაღალ-ლიბერალურ" ღირებულებებთან ერთად გადავყლაპე და საქმის გამორკვევა მეორე დღისთვის გადავდე, თუმცა მივხვდი რომ საკმაოდ "ჩასვრილ" მდგომარეობაში აღმოვჩნდი. დამატებით საათებზე ანაზღაურების გაზრდა უკვე მხოლოდ ჩემი დირექციის "თავისუფალ ნებაზე" იყო დამოკიდებული და მე, როგორც პიროვნებას, როგორც დაქირავებულს, სიტყვა არ მეკუთვნოდა. დადებითი პასუხის შემთხვევაში შემეძლო მხოლოდ მადლობა გადამეხადა და კმაყოფილი ვყოფილიყავი ფაქტით, რომ ვმუშაობ ხალხთან, რომელიც პატივს მცემს როგორც პიროვნებას, როგორც თანამშრომელს. ხოლო უარყოფითი პასუხის შემთხვევაში თავიდან გადამეყლაპა, ერთხელ სიმწრით ჩაყლაპული სიამაყე თავის "მაღალ-ლიბერალურ" ღირებულებებთან ერთად, რადგან მჭირდება ეს სამსახური და მჭირდება ეს ხელფასი. სამწუხაროდ არ ვარ იმ მდგომარეობაში იქედნურად ჩავიცინო და განთავისუფლების შესახებ განცხადება ავუფრიალო თვალწინ და მენტორული ტონით ავუხსნა რატომ ვაკეთებ ამას. (და რა საკვირველია ეს ყველაფერი უკვე იცის დირექციამ, უკვე იცის რომ მე არ წავალ, ან თუ წავალ ჩემს პოზიციაზე როგორც მინიმუმ 150 მსურველი გამოჩნდება, რომ ჩემთვის ამგვარ მდგომარეობაში აზრის კითხვა ზედმეტია რადგან თავად ყველაზე მომგებიანი პოზიცია აქვთ დაკავებული და მე უბრალოდ პაიკი ვარ.)

მოკლედ ისტორიას არ დავასრულებ, ალბათ ყველასთვის გასაგებია დირექციის გადაწყვეტილება.
პ.ს. მე ისევ იმ სკოლაში ვმუშაობ.

ვაკანსია "საქაერონავიგაციაში", "ვაკანსია" რუსთავი 2-ის ეთერში

საქართველოში ყველა დასაქმებულმა პიროვნებამ იცის რომ სამსახურის ძიება, სამსახურის შოვნასთან ერთად არ სრულდება და სამსახურის შოვნის პირველივე დღეს თუ არა, პირველივე კვირაში თავიდან იწყება ვაკანსიების დაძებნის და სივების დაგზავნის პროცესი. მეც დიდი გამონაკლისი არ ვარ და ყველა ახალგამოცხადებულ ვაკანსიაზე, რაც ვთვლი რომ ჩემი კომპეტენციის ფრაგლებს 30%-ით მაინც შეეფერება, ჩემს მკვლელ სივს და სამოტივაციო წერილს ვაგზავნი.

ერთ-ერთი ასეთი იყო ჯობს.გე-ზე საქაერონავიგაციის მიერ გამოცხადებული "სინოპტიკოსის ვაკანსია" სადაც ფიზიკოსებს და მათემატიკოსებს ეძებდნენ. რადგანაც ჩავთვალე რომ მეტეოროლოგია დაახლოებით იმავე სამეცნიერო მანძილითაა დაშორებული ფიზიკიდან, როგორც ქიმიიდან (და კონკრეტულად ფიზიკური ქიმიიდან) ჩემი გამანადგურებელი სივიც გავაგზავნე. დედლაინის დამთავრებიდან 1 კვირა არავინ შემხმიანებია და ჩემთვის წყნარად ვიყავი, დამავიწყდა კიდევაც ამ ვაკანსიის შესახებ. მოულოდნელად ორკვირანახევრის შემდეგ დამირეკეს. რადგან ამ დროისთვის ჩემი "კონკურენტთა დამაფრთხობელი" სივი უკვე 57 ადგილას მქონდა გაგზავნილი, ქალბატონს დაახლოებით 3-ჯერ გავამეორებინე ორგანიზაციის სახელი, საიდანაც მირეკავდნენ.

დამიბარეს პირველ ტესტირებაზე, რომელიც ინგლისურ ენაში უნდა ყოფილიყო და ტარდებოდა "ჰოლიდეი ინ"-ში. პირველი რამაც გამაკვირვა, ვიდეოკამერით მოსიარულე ახალგაზრდები იყვნენ, რომლებიც ჩვენს ყოველ ფეხის ნაბიჯს იღებდნენ. ტესტის დასრულების შემდგომ კი სათითაოდ ყველას ინტერვიუ ჩამოგვართვეს. ვიფიქრე რომ ეს მსხვილი კომპანიების ერთ-ერთი "თავისებურებაა" და სავარაუდოდ ეიჩარისთვის არის განკუთვნილი.

2 დღის შემდგომ ყველა აპლიკანტი მეორე ტესტზე დაგვიბარეს, რომელსაც "ფიზიკა-მათემატიკური" ტესტი უწოდეს, ცოტა კი გამიკვირდა, რადგან ყველა ვაკანსიების საძიებო საიტებე, ეს მეორე ტესტი გამოცხადებული იყო როგორც: "Psychological test (defining abstract, logical views and smartness);" ვიფიქრე რომ რამე IQ ტესტის მაგვარი იქნებოდა.

მეორე ტესტირებაზე ჩემდა გასაოცრად ტესტი ისევ ინგლისურ ენაზე იყო. ეს ცოტა გამიკვირდა - რა აზრი ქონდა ისევ ინგლისურ ტესტზე ყველა აპლიკანტის დაბარებას? ჯერ რომ პირველი ტესტი შეესწორებინათ და ვინც საშუალო ქულას გადალახავდა, მხოლოდ ისინი შეეწუხებინათ მეორედ მისვლაზე უფრო უპრიანი იქნებოდა, მაგრამ არ მივაქციე ყურადღება. აღმოჩნდა რომ მეორე ტესტი მართლაც ფიზიკა მათემატიკური იყო, ანუ დიფერენციალების და ინტეგრალების გამოთვლა, იდეალური გაზების განტოლებები, ოპტიკა და ა.შ.

მეორე ტესტის დაწყების წინ ისევ გვატრიალეს კამერის წინ.

დრო დიდი აღარ მქონდა, რადგან პირველი ტესტის დროს სამსახურიდან დავეთხოვე და მეორეჯერ ამას ვეღარ ვახერხებდი, შევეცადე მაქსიმალურად გამომეყენებინა დრო რაც მქონდა და გამოცდიდან განაწყენებული გამოვედი.

ერთი რაც ჩემთვის გაუგებარი იყო: რა კონკრეტული მიზანი ჰქონდა ამ ტესტს, თუკი ვაკანსიაზე დაბარებულ ხალხში ფიზიკა - მათემატიკოსების და თუნდაც ქიმიკოსების გარდა იმყოფებოდნენ ბუღალტრები, ფინანსისტები და ა.შ.

მეორე: რატომ არ დაიწერა ვაკანსიის საიტზე რომ ტესტი რეალურად ფიზიკა-მათემატიკური იქნებოდა?

მესამე: რა კონკრეტული უპირატესობები გაჩნია პიროვნებას, ვინც მსგავს ინფორმაციას, რაც მეორე ტესტში იყო მოთხოვნილი, გრძელვადიან მეხსიერებაში ინახავს? რადგან დარწმუნებით შემიძლია ვთქვა რომ ნებისმიერ, საშუალოსტატისტიკურ პიროვნებას, რომელსაც ფიზიკის და უმაღლესი მათემატიკის 2-3-წლიანი კურსი გავლილი აქვს უმაღლეს სასწავლებელში, შეუძლია მსგავსი ინფორმაცია დღეების კი არა საათების განმავლობაში ამოათრიოს მეხსიერების იმ ბნელი ხვეულებიდან რასაც "აუ რამდენი წლის წინ იყოო, აუ ეს ხომ ვიცოდიი" ქვია

მეოთხე: რა უფლებით გაუშვეს ჩემი ინტერვიუ რუსთავი 2-ის ეთერში, რა უფლებით არ მითხრეს რომ თურმე ეს კონკურსი გადაცემა "ვაკანსიასთან" იყო პირდაპირ კავშირში?

პ.ს. ამ ამბებიდან 3-4-დღის შემდეგ მითხრეს ახლობლებმა "ტელევიზორში გნახეთო" და ყბა ჩამომივარდა. მე კაი, არ ვუყურებ ტელევიზიებს და არ ვიცოდი თუ ეს ყველაფერი "შოუს ნაწილი იყო" მაგრამ რუსთავი 2-ის ჟურნალისტები როდესაც თავიანთი კამერებით და ჟურნალისტებით დადიან, ნუთუ არ აქვთ ვალდებულება თვითიდენტიფიცირება მოახდინონ ხალხთან, ვისგანაც ინტერვიუს იღებენ და ზრდილობის გულისთვის მაინც იკითხონ, მომხრეა თუ არა ეს პიროვნება მისი ინტერვიუ თავიანთ სიუჟეტში გაუშვან?